@scientias.nl@rss-parrot.net
I'm an automated parrot! I relay a website's RSS feed to the Fediverse. Every time a new post appears in the feed, I toot about it. Follow me to get all new posts in your Mastodon timeline! Brought to you by the RSS Parrot.
---
Het laatste nieuws en achtergronden over wetenschap en technologie, o.a. over het heelal, nieuwe innovaties, onze planeet en de mens.
Site URL: scientias.nl
Feed URL: scientias.nl/feed
Posts: 43
Followers: 6
Mensen legden Finland droog, maar bevers brengen het water terug
https://scientias.nl/mensen-legden-finland-droog-maar-bevers-brengen-het-water-terug/
Published: August 8, 2026 06:30
In Zuid-Finland droogde het landschap sterk uit, maar bevers brengen op sommige plekken het water terug. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!…
Die spiermassa van bodybuilders? Die hebben ze misschien wel een beetje aan de neanderthalers te danken
Published: August 7, 2026 15:00
Je denkt: die neanderthalers, wat heb je eraan? Nou, sommige mensen meer dan anderen. Een genetische variant die we zo’n 47.000 jaar geleden van de mensensoort erfden, heeft nog altijd invloed op ons groeihormoon. Wie deze variant bezit, heeft gemiddeld…
Veel eten, lang rusten: zo hervinden leeuwen in gevangenschap hun wilde ritme
https://scientias.nl/veel-eten-lang-rusten-zo-hervinden-leeuwen-in-gevangenschap-hun-wilde-ritme/
Published: August 7, 2026 13:00
De leeuwen in een Australische dierentuin gingen natuurlijker eten en rusten toen ze volledige karkassen kregen. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de…
CT-scans onthullen de verborgen zintuigen van de dodo
https://scientias.nl/ct-scans-onthullen-de-verborgen-zintuigen-van-de-dodo/
Published: August 7, 2026 11:00
Twee zeldzame dodoschedels onthullen hoe de uitgestorven vogel de wereld ervoer. De dodo is een van de bekendste uitgestorven dieren ter wereld. Toch weten wetenschappers nog altijd weinig over zijn gedrag. Een internationaal onderzoek brengt daar nu…
Voor het eerst maken planten het eiwit dat vlees rood kleurt
https://scientias.nl/voor-het-eerst-maken-planten-het-eiwit-dat-vlees-rood-kleurt/
Published: August 7, 2026 09:06
Britse wetenschappers schoten varkens- en rundergenen in de bladgroenkorrels van planten. Die gingen myoglobine aanmaken, het eiwit dat vlees zijn kleur en smaak geeft. Myoglobine zit in het spierweefsel van gewervelde dieren. Daar houdt het zuurstof vast.…
Wat een verdwenen knoflookpad ons vertelt over het vroegere klimaat van Los Angeles
Published: August 7, 2026 06:30
Het fossiel van een kleine knoflookpad uit Los Angeles werpt een nieuw licht op het klimaat aan het einde van de ijstijd. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor…
De Wet van Murphy en Het stroomnet deel 2: War of the currents – Scientias Podcast 82
Published: August 7, 2026 05:27
In deze aflevering onderzoeken Diederik en Krijn de oorspronkelijke betekenis van de wet van Murphy als ontwerpprincipe voor veilige systemen. Via de spectaculaire raketsleeproeven van John Stapp gaat het verhaal naar de ontwikkeling van generatoren,…
AI kan uit een nachtje slaaponderzoek nog veel meer afleiden dan hoe goed je slaapt
Published: August 6, 2026 17:00
Een nacht op de slaapafdeling doe je niet voor de lol: je ligt in een vreemd bed met allemaal elektroden op je borst, hoofd en benen geplakt en de volgende ochtend krijg je een cijfer dat vertelt hoe erg je slaapapneu of narcolepsie is. Maar uit al die…
Waarom we de klimaatimpact van vliegen structureel onderschatten
https://scientias.nl/waarom-we-de-klimaatimpact-van-vliegen-structureel-onderschatten/
Published: August 6, 2026 15:00
Veel mensen denken dat ze geweldig bezig zijn als ze afval scheiden of het licht uitdoen als ze een kamer verlaten, dat valt tegen. Je doet het klimaat pas echt een plezier als je stopt met vliegen. Maar we maken op dit gebied bijna allemaal dezelfde…
De slimme truc van een simpel kevertje: zo weet hij wilde bijen keer op keer te verleiden
Published: August 6, 2026 13:00
Het leven van de Europese oliekever is bepaald niet eenvoudig. De piepkleine larven moeten een bijennest zien binnen te dringen om te overleven. Daarvoor hebben ze een slimme truc bedacht: ze klonteren samen op een grasspriet en vormen zo een groepje dat…
Je kat liever binnenhouden? Dat vindt hij helemaal niet zo erg als je denkt
https://scientias.nl/je-kat-liever-binnenhouden-dat-vindt-hij-helemaal-niet-zo-erg-als-je-denkt/
Published: August 6, 2026 11:00
Een buitenkat binnenhouden, dat is toch zielig? Hij zou zich maar vervelen en doodongelukkig worden. Katten zijn immers jagers, die de hort op moeten. Toch blijkt dat in de praktijk erg mee te vallen. Volgens Australisch onderzoek passen katten zich…
De Maan draait niet om de Aarde
https://scientias.nl/de-maan-draait-niet-om-de-aarde/
Published: August 6, 2026 09:31
Op school leer je soms dingen die eigenlijk niet helemaal waar zijn. Zo leer je dat de maan om de aarde draait en de planeten om de zon. Maar technisch gezien ligt het net iets ingewikkelder. In deze video legt Diederik uit hoe dat zit. Doordat het…
Deze nieuwe beelden van de zon laten iets zien wat we nog nooit eerder zagen
https://scientias.nl/zon-bezien-door-inouye-onthuld-wervelingen/
Published: August 6, 2026 09:00
Een ontdekking van mini-draaikolken op de zon, vastgelegd door ’s werelds krachtigste zonnetelescoop, geeft eindelijk een verklaring voor de extreme hitte van de corona. De zon is nog altijd een bron van grote raadsels. Eén van de meest hardnekkige vragen…
Op zoek naar een nieuw thuis: vlinders verplaatsen zich massaal door de klimaatverandering
Published: August 6, 2026 06:30
Vlinders zijn zich wereldwijd flink aan het verplaatsen. Klimaatverandering en extreem weer spelen daarbij vaak een belangrijke rol. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je…
Roofdier in de buurt? Dan botsen automobilisten veel minder vaak op herten
https://scientias.nl/roofdier-in-de-buurt-dan-botsen-automobilisten-veel-minder-vaak-op-herten/
Published: August 5, 2026 17:03
Amerikaanse onderzoekers hebben de gegevens van 503 cameravallen met vijf jaar aan aanrijdingsdata gecombineerd. Op plekken waar veel poema’s rondlopen, zo blijkt daaruit, valt het aantal aanrijdingen met zo’n driekwart terug. Het schiereiland Olympic in…
Voor het eerst legt Einstein Probe de geboorteschreeuw van een supernova vast
https://scientias.nl/einstein-probe-shock-breakout-supernova/
Published: August 5, 2026 15:00
De Einstein Probe-ruimtetelescoop ving in maart 2026 de allereerste seconden van een stellaire explosie. De ontdekking overbrugt een gat tussen gewone en ultra-energieke supernova’s en dwingt tot herziening van de doodspaden van zware sterren. In maart…
Is de definitie van autisme te breed geworden? Grondlegger pleit voor scherpere diagnose
Published: August 5, 2026 13:00
Het aantal mensen met autisme is de afgelopen decennia geëxplodeerd. Dat komt voornamelijk doordat de definitie veel breder is geworden. Het leidt tot verwarring en verkeerde diagnoses, waarschuwt hoogleraar Dame Uta Frith in een editorial in Psychological…
Nieuwe slakkensoort heeft geen ogen en vrijwel geen kleur
https://scientias.nl/nieuwe-slakkensoort-heeft-geen-ogen-en-vrijwel-geen-kleur/
Published: August 5, 2026 11:00
Chinese wetenschappers hebben een piepkleine zoetwaterslak gevonden zonder ogen. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Chinese onderzoekers…
Je hoeft niet naar Spanje voor de zonsverduistering!
https://scientias.nl/je-hoeft-niet-naar-spanje-voor-de-zonsverduistering/
Published: August 5, 2026 10:26
Op 12 augustus is de zonsverduistering. Je hoeft daarvoor echt niet naar Spanje, want ook in Nederland is hij prachtig te zien. Afhankelijk van waar je woont wordt zo’n 88 tot 90 procent van de diameter van de zon afgedekt door de maan. Hoe zuidelijker je…
Kinderen die vroeg op sociale media zitten, lopen schoolachterstand op
https://scientias.nl/kinderen-die-vroeg-op-sociale-media-zitten-lopen-op-school-achterstand-op/
Published: August 5, 2026 09:02
Italiaanse onderzoekers hebben meer dan vijfduizend leerlingen gevolgd van hun zevende tot hun zestiende. Wie vroeg begon met sociale media, liep op school achterstand op. En die werd niet meer ingehaald. Kinderen die rond hun elfde hun eerste sociale…
Raketafval van SpaceX-inslag op maan zorgt voor uniek spektakel en nieuwe krater
Published: August 5, 2026 07:30
Een afgedankte SpaceX-raket is zojuist op de maan neergestort. Wetenschappers hopen de stofpluim en de nieuwe krater te bestuderen voor waardevolle inzichten in inslagen op de maan. Vanochtend rond 8.35 uur Nederlandse tijd heeft een groot stuk ruimtepuin,…
Een nieuwe ‘verenbank’ voorkomt dat bedreigde kaketoes voor een ritueel sterven
https://scientias.nl/een-nieuwe-verenbank-voorkomt-dat-bedreigde-kaketoes-voor-een-ritueel-sterven/
Published: August 5, 2026 06:30
Op Seram beschermt een nieuwe ‘verenbank’ zowel een bedreigde kaketoe als een eeuwenoud overgangsritueel. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!…
Wie chatbots vooral voor gezelschap gebruikt, voelt zich doorgaans slechter
https://scientias.nl/wie-chatbots-vooral-voor-gezelschap-gebruikt-voelt-zich-doorgaans-slechter/
Published: August 4, 2026 15:02
Gebruikers die hun chatbot vooral gebruiken voor gezelschap scoren lager op welbevinden dan gebruikers die hem gebruiken voor werk of andere doeleinden. Hoe intensiever je chat en hoe meer persoonlijke dingen je prijsgeeft, hoe sterker het effect. Van…
Waarom geef je niet op? Deze hersencellen zorgen ervoor dat je motivatie hebt
https://scientias.nl/waarom-geef-je-niet-op-deze-hersencellen-zorgen-dat-je-motivatie-hebt/
Published: August 4, 2026 13:00
Je bent doodop, maar je moet nog 5 kilometer lopen tot de finish. Dat rapport moet echt af vandaag, terwijl je honderd keer liever op een terrasje gaat zitten, wat beweegt je om toch door te gaan? Het antwoord: orexineneuronen. Die lijken verwachtingen…
Zo kan de aarde de dood van de zon overleven (en hoeven we ons zonnestelsel niet te verlaten)
Published: August 4, 2026 11:00
Het klinkt als sciencefiction: een gigantisch zonnescherm voor de aarde, fusiereactoren diep in de atmosfeer van Jupiter en antimaterie om de aardkern warm te houden. Toch is dit het onderwerp van een nieuwe studie. Daarin wordt verkend hoe een verre…
Zonder dit eiwit vult een gescheurde spier zich met vet in plaats van nieuwe vezels
Published: August 4, 2026 09:02
Onderzoekers hebben ontdekt dat het eiwit TRF2 onmisbaar is om spierstamcellen in de juiste toestand te houden. Schakelen ze het uit bij muizen, dan herstelt een beschadigde spier zich niet meer. De wond vult zich met vet en littekenweefsel. Het onderzoek…
Ziekmakende bacteriën verspreiden zich onder Braziliaanse kweekvissen
https://scientias.nl/ziekmakende-bacterien-verspreiden-zich-onder-braziliaanse-kweekvissen/
Published: August 4, 2026 06:30
Braziliaanse onderzoekers hebben meerdere bacteriën gevonden die een ernstige ziekte bij gekweekte vissen kunnen veroorzaken. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in…
Vier manieren waarop bosbranden tornado’s, bliksem en ander extreem weer veroorzaken
Published: August 3, 2026 17:00
Ook dit jaar werd Europa weer geteisterd door enorme bosbranden. We weten inmiddels hoe slecht die rook is voor mens en dier, het is bovendien eeuwig zonde van de bosgebieden die letterlijk in rook opgaan. Maar er is nog een vervelend gevolg: zulke grote…
Grootste zonsverduistering in decennia: bijna 90 procent van de zon verdwijnt op 12 augustus
https://scientias.nl/eclips-12-augustus/
Published: August 3, 2026 15:00
Over ruim een week, op 12 augustus, vindt de grootste zonsverduistering in 27 jaar plaats. In o.a. Spanje wordt deze totalitair, in Nederland en België zal tot zo’n 90 procent van de zon bedekt zijn in de avond. De grote dag nadert: op woensdag 12 augustus…
Drie zonsverduisteringen binnen 2 jaar! Supervet!
https://scientias.nl/drie-zonsverduisteringen-binnen-2-jaar-supervet/
Published: August 3, 2026 13:37
Op 12 augustus 2026 begint boven Spanje een uitzonderlijke astronomische periode. Tijdens het zogenoemde Iberische Drieluik vinden binnen 532 dagen drie centrale zonsverduisteringen plaats boven hetzelfde gebied. Diederik legt uit waarom het zo bijzonder…
Opgevangen grizzlyberen sterven vaak kort na hun vrijlating
https://scientias.nl/opgevangen-grizzlyberen-sterven-vaak-kort-na-hun-vrijlating/
Published: August 3, 2026 13:00
Het redden van verweesde grizzlyberen klinkt als een goed idee. Toch sterven ze vaak kort nadat ze weer zijn vrijgelaten. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor…
Twee baby’s lagen 1000 jaar lang begraven in een oud Romeins toilet. En dat was geen wrede daad
Published: August 3, 2026 11:00
Meer dan duizend jaar geleden werden twee overleden baby’s weggestopt in een verlaten Romeins toilet. Je zou verwachten dat ze op een mooiere plek begraven zouden zijn. Toch was het geen onverschilligheid. De kinderen werden op deze manier juist geëerd. De…
Wiskundigen tonen aan: een perfect eerlijk kiessysteem bestaat niet
https://scientias.nl/wiskundigen-tonen-aan-een-perfect-eerlijk-kiessysteem-bestaat-niet/
Published: August 3, 2026 09:04
Wiskundigen hebben bewezen dat een perfect eerlijk kiessysteem niet bestaat. Elk systeem dat zowel lokale winnaars, een evenredige zetelverdeling als een vaste omvang van het parlement wil garanderen, loopt vroeg of laat vast. Bij de Deense…
Wetenschappers vinden resten van maag, lever en darmen in een oeroud fossiel
https://scientias.nl/wetenschappers-vinden-resten-van-maag-lever-en-darmen-in-een-oeroud-fossiel/
Published: August 3, 2026 06:30
Een fossiel uit China toont hoe een klein zeereptiel 245 miljoen jaar geleden zijn voedsel kon verteren. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!…
Van Gogh in het heelal: deze adembenemende ruimtefoto lijkt zo uit ‘De sterrennacht’ te komen
https://scientias.nl/ruimtefoto-sterrennacht/
Published: August 2, 2026 20:00
De Dark Energy Camera legt een wervelend kosmisch tafereel vast dat sterk aan Van Gogh’s ‘Sterrennacht’ doet denken, met een kraamkamer voor sterren en een fonkelende bolhoop. Toen Vincent van Gogh in 1889 in een Franse inrichting zijn wereldberoemde…
Kunnen we El Niño gewoon uitschakelen? Wetenschappers onderzoeken het
https://scientias.nl/kunnen-we-el-nino-gewoon-uitschakelen-wetenschappers-onderzoeken-het/
Published: August 2, 2026 13:00
Een nieuwe super-El Niño dreigt de wereld te teisteren met hittegolven, overstromingen en droogte, nog eens versterkt door klimaatverandering. Maar wat als je dit zou kunnen onderbreken, precies op het moment dat het begint te ontstaan? Dat is het…
Je persoonlijkheid verandert tijdens je leven veel meer dan je denkt
https://scientias.nl/je-persoonlijkheid-verandert-tijdens-je-leven-veel-meer-dan-je-denkt/
Published: August 2, 2026 11:00
Jantje is een sloddervos en Pietje houdt zich graag een beetje op de achtergrond. Ondertussen weet Truus wel van wanten, want: zo zijn ze nu eenmaal. Lange tijd gingen we ervan uit dat onze persoonlijkheid min of meer vaststaat zodra we volwassen zijn.…
Colostrum is genoeg, de fopspeen is niet de vijand en de kolf mag wachten
https://scientias.nl/colostrum-is-genoeg-de-fopspeen-is-niet-de-vijand-en-de-kolf-mag-wachten/
Published: August 2, 2026 09:01
“Ik heb te weinig melk” is wereldwijd de meest genoemde reden om te stoppen met borstvoeding. In de meeste gevallen klopt het niet, zo blijkt uit nieuw onderzoek. Twee tot tien milliliter. Meer melk krijg je niet uit een borst op de eerste dag na de…
Waarom PFAS zich zo graag aan schuim hecht (en wat we daarmee kunnen)
https://scientias.nl/waarom-pfas-zich-zo-graag-aan-schuim-hecht-en-wat-we-daarmee-kunnen/
Published: August 2, 2026 07:00
In deze video van Universiteit van Nederland legt ingenieur Joséphine van Ruiten (TU Delft) uit waarom het schuim op het strand zo veel PFAS bevat. Dat klinkt als een probleem, maar het is ook een aanwijzing: datzelfde principe kan worden gebruikt om PFAS…
Scheve schedels verraden dat ook Homo erectus hulpeloze baby’s grootbracht
https://scientias.nl/scheve-schedels-verraden-dat-ook-homo-erectus-hulpeloze-babys-grootbracht/
Published: August 1, 2026 17:02
Een mensenbaby kan pas na vier maanden zijn hoofd optillen. Een jonge chimpansee doet dat binnen enkele weken. Dat verschil kun je letterlijk zien: baby’s die maandenlang op hun rug liggen, hebben een iets plattere schedel. Onderzoekers hebben nu ontdekt…
Aan hoe kinderen praten, hoor je of ze later psychische problemen krijgen
https://scientias.nl/aan-hoe-kinderen-praten-hoor-je-of-ze-later-psychische-problemen-krijgen/
Published: August 1, 2026 11:00
Woordjes als ‘en’, ‘maar’ en ‘naar’ klinken onschuldig, maar volgens Amerikaans onderzoek zit er een negatief randje aan: ze zijn gelinkt aan het risico dat een kind jaren later last krijgt van angst of depressie. Computermodellen die naar de manier van…
Lanceerdrukte in Azië: China doet spectaculaire vangst, India lanceert eerste commerciële raket en Japan test RV-X
Published: August 1, 2026 10:00
China, India en Japan boeken forse vooruitgang in de ruimtevaart. Vooral de herbruikbaarheid van raketten staat centraal, met opmerkelijke technologische primeurs. Terwijl de Verenigde Staten en Europa al jaren inzetten op herbruikbare rakettechnologie,…
Zeeschildpadden komen al sinds 1040 voor rondom Curaçao en Bonaire
https://scientias.nl/zeeschildpadden-komen-al-sinds-1040-voor-rondom-curacao-en-bonaire/
Published: August 1, 2026 06:30
Botten uit Curaçao en Bonaire tonen hoe mensen daar eeuwenlang op verschillende zeeschildpadsoorten joegen. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de…