@scientias.nl@rss-parrot.net
I'm an automated parrot! I relay a website's RSS feed to the Fediverse. Every time a new post appears in the feed, I toot about it. Follow me to get all new posts in your Mastodon timeline! Brought to you by the RSS Parrot.
---
Het laatste nieuws en achtergronden over wetenschap en technologie, o.a. over het heelal, nieuwe innovaties, onze planeet en de mens.
Site URL: scientias.nl
Feed URL: scientias.nl/feed
Posts: 49
Followers: 4
Biologische groente en fruit gelinkt aan kleinere kans op borstkanker
https://scientias.nl/biologische-groente-en-fruit-gelinkt-aan-kleinere-kans-op-borstkanker/
Published: June 11, 2026 11:00
Vrouwen die vaker biologische groenten en fruit eten, lijken mogelijk minder risico te lopen op borstkanker na de menopauze. Dat blijkt uit nieuw Frans onderzoek. Je ziet ze wel liggen in de supermarkt: die twee keer zo dure biologische paprika’s of blauwe…
Smartphone op je 13de? Dat lijkt veilig, maar één gewoonte verdubbelt het risico op depressie
Published: June 11, 2026 09:00
Veel ouders worstelen met de vraag: op welke leeftijd geef je je kind een smartphone? Vanaf de middelbare school lijkt schappelijk, maar het is dan wel oppassen met het gebruik ervan. Volgens nieuw onderzoek is een smartphone vanaf je 13de namelijk geen…
Deze nieuwe sensor lost een hardnekkig probleem van zelfrijdende auto’s op
https://scientias.nl/sensor-zelfrijdende-auto-licht-camera/
Published: June 11, 2026 06:30
Camera’s in zelfrijdende auto’s hebben moeite met situaties waarin fel en zwak licht naast elkaar bestaan. Onderzoekers hebben nu een lichtsensor ontwikkeld die dat probleem oplost op het niveau van de hardware zelf. Het systeem is geïnspireerd door het…
De allereerste dieren hadden geen seks en dat remde de evolutie miljoenen jaren lang af
Published: June 10, 2026 18:04
Zo’n 574 miljoen jaar geleden verschenen de eerste dieren op aarde. Daarna stond de evolutionaire klok veertien miljoen jaar lang vrijwel stil. Onderzoekers van de University of Cambridge denken nu te weten waarom: de vroegste dieren hadden simpelweg geen…
Heeft jouw hond een sterke voorkeur voor zijn rechter- of linkerpoot? Dat zegt iets over zijn zelfvertrouwen
Published: June 10, 2026 15:00
Zo’n negen op de tien mensen pakken een pen vanzelf met rechts. Bij honden ligt het anders: als groep kiezen ze geen duidelijke kant, terwijl heel wat individuele dieren wél steeds dezelfde poot gebruiken. Hoe meet je zo’n voorkeur dan betrouwbaar? Een…
Moet de kat weg als je kind astma heeft? Nieuw onderzoek zegt van niet
https://scientias.nl/moet-de-kat-weg-als-je-kind-astma-heeft-nieuw-onderzoek-zegt-van-niet/
Published: June 10, 2026 13:00
Volgens een Zweeds onderzoek lijkt het hebben van een kat in huis astmaklachten bij kinderen niet automatisch erger te maken. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in…
Hup Holland hup: in Nederland zingen we heel anders bij voetbalwedstrijden dan in Engeland of Duitsland
Published: June 10, 2026 11:00
Hup Holland Hup, laat de leeuw niet in zijn hempie staan, Nederlanders zingen bij voetbalwedstrijden anders dan Duitsers of Engelsen. En dat zegt iets over de voetbalcultuur van een land. Het zingen in een voetbalstadion volgt namelijk duidelijke patronen…
Een nieuwe game helpt spieren na een beroerte weer beter samen te werken
https://scientias.nl/een-nieuwe-game-helpt-spieren-na-een-beroerte-weer-beter-samen-te-werken/
Published: June 10, 2026 09:00
Een nieuwe videogame kan beroertepatiënten helpen hun armen weer beter en zelfstandiger te gebruiken. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!…
Meeuwen mijden Zeeuws windpark en niemand weet precies waarom
https://scientias.nl/meeuwen-mijden-zeeuws-windpark-en-niemand-weet-precies-waarom/
Published: June 10, 2026 06:30
Kleine mantelmeeuwen mijden een windpark voor de Zeeuwse kust, ook als er wel iets te halen valt. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Kleine…
Mammoet-DNA gevonden in eekhoornpoep, maar dat betekent niet wat je denkt
https://scientias.nl/mammoet-dna-eekhoornpoep-prehistorie-ijstijd/
Published: June 9, 2026 15:03
Wetenschappers hebben het DNA van onder meer mammoeten en wolven teruggevonden in gefossiliseerde eekhoornkeutels. Waren deze schattige knaagdieren in de ijstijd dan bloeddorstige roofdieren? Nou, neen. In de permafrost van Yukon, in het noordwesten van…
Hoe papier-maché hielp een ziekte te begrijpen
https://scientias.nl/hoe-papier-mache-hielp-een-ziekte-te-begrijpen/
Published: June 9, 2026 14:02
In Rijksmuseum Boerhaave liggen in het depot prachtige dingen. Deze keer bekijkt Diederik een model van papier-maché dat zorgde voor het redden van heel veel levens. Kijk de video: Meer wetenschap? Lees de nieuwste artikelen op Scientias.nl .
Waarom miljoenen mensen een doosje kopen zonder te weten wat erin zit. En bedrijven daar dol op zijn
Published: June 9, 2026 13:02
Je koopt iets, maar je weet niet wat precies: niemand doet dat, zou je denken. Toch is het wereldwijd een trend. Van de razend populaire Labubu-poppen tot autoverhuur en boekenverkoop: steeds meer bedrijven zetten in op de aantrekkingskracht van de…
Aantal oorlogen tussen landen op hoogste niveau sinds Tweede Wereldoorlog
https://scientias.nl/aantal-oorlogen-tussen-landen-op-hoogste-niveau-sinds-tweede-wereldoorlog/
Published: June 9, 2026 11:00
Het aantal gewapende conflicten tussen landen is in 2025 explosief gestegen. Volgens nieuwe cijfers van het Uppsala Conflict Data Program (UCDP) bereikte het aantal oorlogen tussen staten het hoogste niveau sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog.…
Waarom de een verslaafd raakt aan cocaïne en de ander niet
https://scientias.nl/waarom-de-een-verslaafd-raakt-aan-cocaine-en-de-ander-niet/
Published: June 9, 2026 09:04
Waarom raakt de ene persoon verslaafd aan cocaïne en de ander niet? Bij ratten blijkt alvast dat een deels erfelijke “rem” in het brein de oorzaak zou kunnen zijn. Cocaïne is in de Lage Landen nooit ver weg. Antwerpen is al jaren de belangrijkste…
‘Romeinse’ helmen uit zee blijken eeuwen jonger dan gedacht
https://scientias.nl/romeinse-helmen-uit-zee-blijken-eeuwen-jonger-dan-gedacht/
Published: June 9, 2026 06:30
Een vondst voor de Spaanse kust blijkt eeuwen jonger te zijn dan gedacht. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Meer dan dertig jaar lang leken…
Nét gered van een ramp: dit gebeurde er afgelopen week allemaal aan boord van het ISS
Published: June 8, 2026 19:30
Een acuut lek zette het internationale ruimtestation op scherp, maar de bemanning herstelde niet alleen de rust, ze printten ook kraakbeen, kweekten stamcellen tegen kanker en maakten adembenemende foto’s van de Vesuvius en de Himalaya. Een week vol…
Welke dieren krijgen het te heet? Dit systeem voorspelt het maanden vooraf
https://scientias.nl/welke-dieren-krijgen-het-te-heet-dit-systeem-voorspelt-het-maanden-vooraf/
Published: June 8, 2026 16:00
In het voorjaar van 2024 vielen in het zuiden van Mexico brulapen dood uit de bomen. De hitte werd ze simpelweg te veel. Het bleef niet bij dat ene drama. Ook in India en Pakistan stierven vleermuizen, vogels en apen door de hoge temperaturen, en in…
Hoe kan een raket vliegen zonder lucht?
https://scientias.nl/hoe-kan-een-raket-vliegen-zonder-lucht/
Published: June 8, 2026 13:53
Sommige mensen denken dat raketten niet kunnen werken in de ruimte. Want hoe kun je vliegen zonder lucht om je tegen af te zetten? En hoe kun je verbranden zonder zuurstof? Het klinkt logisch, maar het klopt niet. Sommige mensen denken dat raketten niet…
Nieuwe AI spoort verstopte haaienvinnen en zeepaardjes op tijdens het scannen van bagage
Published: June 8, 2026 13:00
Een nieuw AI-model kan de vorm van gesmokkelde haaienvinnen, zeepaardjes en zeekomkommers herkennen in 3D-scans van bagage en pakketten. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf…
Vapen na het stoppen ondermijnt deel van de gezondheidswinst
https://scientias.nl/vapen-na-het-stoppen-ondermijnt-deel-van-de-gezondheidswinst/
Published: June 8, 2026 11:04
Vapen voelt als een ‘gezondere’ keuze dan roken en dat is het in principe ook. Maar uit een nieuwe studie in het vakblad Nature Medicine blijkt dat dampers nog altijd een hoger risico op longkanker hebben dan mensen die helemaal niets doen. Onderzoekers…
Mensen konden mogelijk al veel eerder vuur maken dan gedacht: bewijs gevonden in Zuid-Afrikaanse grot
Published: June 8, 2026 09:00
Wanneer mensen voor het eerst vuur maakten, is nog altijd onderwerp van discussie. Dat komt omdat het ontzettend moeilijk is om hard bewijs te vinden. Nieuw onderzoek in een grot in Zuid-Afrika schuift de tot nu toe bekende datum van het eerste vuurtje nu…
Japanse makaken zoeken tijdens een warme dag niet altijd de koelste plek op
https://scientias.nl/japanse-makaken-zoeken-tijdens-een-warme-dag-niet-altijd-de-koelste-plek-op/
Published: June 8, 2026 06:30
Japanse makaken zoeken tijdens een warme dag niet altijd de schaduw op. Soms blijkt vooral halfschaduw handig te zijn. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de…
Deze nieuwe foto van de Orionnevel toont sterren die hun eigen wieg vernietigen
Published: June 7, 2026 20:00
De James Webb-ruimtetelescoop heeft een adembenemend nieuw portret gemaakt van het hart van de Orionnevel. De foto onthult honderden jonge sterren in hun meest turbulente levensfase, compleet met machtige gasstromen die hun eigen geboortewolken wegblazen.…
Thuiswerken lijkt ideaal, maar een nieuwe studie toont de pijnlijke keerzijde
https://scientias.nl/thuiswerken-lijkt-ideaal-maar-een-nieuwe-studie-toont-de-pijnlijke-keerzijde/
Published: June 7, 2026 13:00
Geen files, geen nette kantoorkleding en tussendoor even een wasje draaien: thuiswerken heeft voor veel mensen alleen maar voordelen. Toch blijkt er een minder rooskleurige kant aan het leven achter de laptop aan de keukentafel. Uit een groot Amerikaans…
Uitgestorven holenleeuw was veel unieker dan gedacht: DNA onthult miljoenen jaren oude afsplitsing
https://scientias.nl/uitgestorven-holenleeuw-blijkt-veel-unieker-dan-gedacht/
Published: June 7, 2026 11:00
De imposante holenleeuw, die ooit door grote delen van Eurazië zwierf, was veel meer dan een grotere en ruigere versie van de moderne leeuw. Uit nieuw DNA-onderzoek blijkt dat het roofdier al meer dan een miljoen jaar geleden een volledig eigen…
Apollo 12 – Precisie op de Oceaan van Stormen – Scientias Podcast 73
https://scientias.nl/apollo-12-precisie-op-de-oceaan-van-stormen-scientias-podcast-73/
Published: June 7, 2026 09:06
De derde aflevering in het Apollo-programma-epos verteld door Diederik Jekel. Meer wetenschap? Lees de nieuwste artikelen op Scientias.nl .
Zwart gat in vroeg sterrenstelsel blijkt zwaarder dan gangbare modellen voorspellen
Published: June 7, 2026 09:04
Astronomen hebben voor het eerst rechtstreeks de massa bepaald van een slapend zwart gat in een sterrenstelsel uit het vroege heelal. Het exemplaar heeft een massa die ongeveer zes miljard keer groter is dan die van onze zon en zit in het hart van een…
Gepersonaliseerd mRNA-vaccin houdt groot deel van melanoom-patiënten minstens vijf jaar kankervrij
Published: June 7, 2026 07:00
Een experimenteel kankervaccin op basis van mRNA zorgt voor een belangrijke doorbraak in de strijd tegen melanoom, de gevaarlijkste vorm van huidkanker. Vijf jaar na behandeling hebben patiënten die het speciale vaccin kregen de helft minder kans op…
Kan aspirine helpen bij het ontdekken van blaaskanker?
https://scientias.nl/kan-aspirine-helpen-bij-het-ontdekken-van-blaaskanker/
Published: June 6, 2026 11:00
Plas je bloed, check met spoed: bloed in de urine kan een teken zijn van blaaskanker. Hoe vroeger de ziekte ontdekt wordt, hoe groter de kans op succesvolle behandeling. Toch is vroege opsporing niet altijd eenvoudig. Blaaskanker groeit in veel gevallen…
De verplaatsing van de ‘Altar Stone’ van Stonehenge wijst op een sterk staaltje prehistorisch teamwork
Published: June 6, 2026 09:00
De mysterieuze ‘Altar Stone’ van Stonehenge is waarschijnlijk grotendeels niet door ijs, maar door mensen verplaatst. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de…
Deze robot loopt als een vis en lost een 375 miljoen jaar oud raadsel op
https://scientias.nl/deze-robot-loopt-als-een-vis-en-lost-een-375-miljoen-jaar-oud-raadsel-op/
Published: June 6, 2026 06:32
Talloze vissoorten op aarde die nauwelijks aan elkaar verwant zijn, bewegen zich op het droge nagenoeg op dezelfde manier voort. Onderzoekers hebben nu ontdekt waarom, met behulp van een opvallende robot. Er zijn meer dan 100 vissoorten die af en toe over…
Dit is de optimale hoeveelheid krachttraining voor bescherming van hart, brein en bloedvaten
Published: June 5, 2026 17:00
Goed nieuws: het is niet nodig om drie keer per week af te zien in het krachthonk om de kans op een lang en gezond leven zo groot mogelijk te maken. Volgens een nieuwe studie onder bijna 150.000 mensen lijkt 90 tot 120 minuten krachttraining per week al…
Deze manta’s reizen niet weg als de moesson komt: ze duiken juist dieper
https://scientias.nl/deze-mantas-reizen-niet-weg-als-de-moesson-komt-ze-duiken-juist-dieper/
Published: June 5, 2026 15:00
Rifmanta’s blijven tijdens een storm opvallend dicht bij huis. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Rifmanta’s (Mobula alfredi) leven in de…
Maakt het uit of je soortgenoten op beeld ziet of in het echt? Bij guppy’s wel
https://scientias.nl/maakt-het-uit-of-je-soortgenoten-op-beeld-ziet-of-in-het-echt-bij-guppys-wel/
Published: June 5, 2026 13:00
In een klein aquarium in Stockholm staat een tablet tegen het glas. Op het scherm zwemmen guppy’s rond, urenlang, dag na dag, terwijl een jonge guppy in zijn eentje toekijkt. Hij ziet ze wel, maar zijn hersenen reageren er nauwelijks op. Écht gezelschap…
Kan een muis al in de buik leren om bang te zijn voor slangen?
https://scientias.nl/kan-een-muis-al-in-de-buik-leren-om-bang-te-zijn-voor-slangen/
Published: June 5, 2026 11:00
Door zwangere muizenmoeders te trainen reageren hun dochters later alerter op roofdieren. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Dieren die in…
Meer glas dan groen: prieelvogels in de stad bouwen hun priëlen vooral met ons afval
Published: June 5, 2026 09:00
Een mannelijke prieelvogel moet flink zijn best doen om indruk te maken. In de Australische stad Townsville doet hij dat niet alleen met takjes, bladeren en zaden, maar ook met glas, plastic en zelfs handboeien. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke…
Wat je op papier leest, verwerk je beter dan wat je op een scherm leest
https://scientias.nl/wat-je-op-papier-leest-verwerk-je-beter-dan-wat-je-op-een-scherm-leest/
Published: June 5, 2026 06:31
Lezen op papier bereidt de hersenen efficiënter voor om later informatie te combineren dan lezen op een tablet. Dat blijkt uit een Japanse studie die deze week verscheen in het vakblad PLOS One. Onderzoekers van de Universiteit van Tokio lieten 25…
Je wordt niet per se angstiger met de jaren, tenzij je deze eigenschappen hebt
https://scientias.nl/je-wordt-niet-per-se-angstiger-met-de-jaren-tenzij-je-deze-eigenschappen-hebt/
Published: June 4, 2026 17:00
De meeste mensen houden hun angstklachten ook op latere leeftijd goed onder controle. Maar voor een kleine groep ouderen met autistische trekken gaat die vlieger niet op. Nieuw Brits onderzoek laat zien dat hun angstniveau in de loop der jaren vaak…
Kunnen afslankmedicijnen een rol spelen bij de preventie van borstkanker?
https://scientias.nl/kunnen-afslankmedicijnen-een-rol-spelen-bij-de-preventie-van-borstkanker/
Published: June 4, 2026 15:04
Geneesmiddelen als Ozempic en Wegovy staan vooral bekend als effectieve hulpmiddelen bij diabetes en gewichtsverlies. Maar dat is niet alles. Uit een grote Amerikaanse studie blijkt dat vrouwen die zogeheten GLP-1-medicatie gebruiken zo’n 30 procent minder…
Wat we met fruitvlieghersenen kunnen is echt heel bijzonder
https://scientias.nl/wat-we-met-fruitvlieghersenen-kunnen-is-echt-heel-bijzonder/
Published: June 4, 2026 14:20
Hoe we het voor elkaar hebben gekregen een gesimuleerde vlieg hetzelfde te laten doen als een levende vlieg, dat legt Diederik in deze video uit. Wetenschappers hebben een digitaal vliegenbrein gemaakt dat zich uit zichzelf als een vlieg ging gedragen.…
Wat de bankenwereld heeft geleerd van crypto: komt er eindelijk een financieel systeem voor iedereen?
Published: June 4, 2026 13:00
Cryptovaluta zijn jarenlang weggezet als dubieus speeltje voor speculanten en oplichters, ze zouden geen enkel maatschappelijk nut hebben. Maar de technologie achter crypto blijkt wel degelijk handig. De grenzen tussen traditionele banken en…
Kwart van de mensen met een ‘gezonde’ BMI heeft misschien toch obesitas
https://scientias.nl/obesitas-bij-normale-bmi/
Published: June 4, 2026 11:00
De Body Mass Index (BMI) wordt nog steeds wereldwijd gebruikt om overgewicht en obesitas vast te stellen. Toch is er al jaren veel kritiek op de maatstaf. De berekening van de BMI houdt namelijk geen rekening met factoren zoals spiermassa, botdichtheid,…
Hoe slecht zijn al die schermpjes nu echt voor kinderen? Neurowetenschappers misten belangrijk gegeven
Published: June 4, 2026 09:00
Kinderen van nu zitten een aardig deel van hun jeugd naar een scherm te staren. Wat betekent dat voor een brein dat nog volop in ontwikkeling is? Neurowetenschappers misten volgens een nieuwe theorie een cruciaal begrip om die vraag goed te kunnen…
Onderzoeker ziet boomvalk ineens op vleermuizen jagen
https://scientias.nl/onderzoeker-ziet-boomvalk-ineens-op-vleermuizen-jagen/
Published: June 4, 2026 06:30
In Griekenland werd een zeldzame waarneming gedaan: een jonge boomvalk ving daar in een half uur minstens acht vleermuizen. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in…
Slimme truc van planten voorkomt dat rupsen ze opeten. Nu is duidelijk hoe dat werkt
Published: June 3, 2026 17:00
Een plant kan niet wegrennen voor een hongerige rups en ook niet terugslaan. Toch zijn bonenplanten lang niet zo weerloos als ze lijken. Worden ze aangevreten, dan stoten ze geurstoffen uit die wespen aantrekken en die wespen ruimen de rupsen voor ze op.…
500 miljoen jaar oud raadsel opgelost: spierweefsel in Chinese fossielen onthult vermiste diergroep
Published: June 3, 2026 15:03
Mosdiertjes zijn overal op aarde te vinden. Het zijn piepkleine koloniale beestjes die op stenen, wieren, schelpen en meer vasthechten in dunne matjes of vertakte struikjes. Ze zijn al honderden miljoenen jaren een vaste waarde in de oceanen, maar tot nu…
Het meest ‘omgekeerde’ van Flevoland ligt vlakbij IJsland
https://scientias.nl/het-meest-omgekeerde-van-flevoland-ligt-vlakbij-ijsland/
Published: June 3, 2026 14:12
Diederik legt uit wat hij bedoelt. Surtsey is misschien wel het meest ongerepte laboratorium ter wereld. Het eiland bij IJsland ontstond pas in de jaren zestig, midden in zee, en wetenschappers konden er vanaf het allereerste begin volgen hoe nieuw land…
El Niño komt eraan: waarom klimaatwetenschappers zich nu extra zorgen maken
https://scientias.nl/el-nino-komt-eraan-waarom-klimaatwetenschappers-zich-nu-extra-zorgen-maken/
Published: June 3, 2026 13:00
Alsof de ‘gewone’ opwarming van de aarde nog niet genoeg is, staat er ook nog een zware El Niño voor de deur. Wetenschappers zijn er inmiddels bijna zeker van: het klimaatfenomeen maakt dit jaar zijn comeback. En dat kan wereldwijd voor flink wat ellende…
Noord-Amerikaanse roodkopgieren blijven steeds langer hangen in Canada
https://scientias.nl/noord-amerikaanse-roodkopgieren-blijven-steeds-langer-hangen-in-canada/
Published: June 3, 2026 11:00
Uit 25 jaar aan tellingen op Vancouvereiland blijkt dat roodkopgieren steeds langer wachten voordat ze beginnen aan hun najaarstrek. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je…